Cách tính phần trăm của một số: lấy số đó nhân với phần trăm rồi chia cho 100, ví dụ 15% của 2.000.000 là 2.000.000 × 15 ÷ 100 = 300.000. Tăng giảm bao nhiêu phần trăm thì lấy chênh lệch chia cho số ban đầu rồi nhân 100. Công cụ Tính phần trăm của Tech8 ghi sẵn cách tính để bạn kiểm lại.
Cách tính phần trăm của 1 số bằng tay
| Bài toán | Công thức | Ví dụ |
|---|---|---|
| X% của Y | Y × X ÷ 100 | 15% của 2.000.000: 2.000.000 × 15 ÷ 100 = 300.000 |
| X là bao nhiêu % của Y | X ÷ Y × 100 | 300.000 ÷ 2.000.000 × 100 = 15% |
| Tìm số gốc khi biết X% của nó | giá trị × 100 ÷ X | 300.000 là 15% của số nào: 300.000 × 100 ÷ 15 = 2.000.000 |
Phần trăm là một phần của 100, nên X% luôn bằng X ÷ 100. Nhân hay chia trước đều được, chỉ cần đổi % thành số thập phân cho đúng.
Cách tính phần trăm tăng giảm
Lấy số sau trừ số trước, chia cho số trước, nhân 100. Từ 80.000 lên 100.000: (100.000 − 80.000) ÷ 80.000 × 100 = 25%, tức tăng 25%. Chiều ngược lại, từ 100.000 xuống 80.000, là giảm 20%, không phải 25%, vì lần này số gốc là 100.000.
Muốn tăng hoặc giảm một số P%, nhân với (1 + P ÷ 100) hoặc (1 − P ÷ 100). Ví dụ 500.000 tăng 20% thành 500.000 × 1,2 = 600.000; giảm 20% thành 500.000 × 0,8 = 400.000.
Bốn chỗ hay nhầm khi giảm giá và tính lãi
Mấy phép dưới đây dễ làm người ta tính sai khi mua bán, và cũng là chỗ nên dùng công cụ kiểm lại.
- Giảm 20% rồi giảm thêm 10%: giá còn 0,8 × 0,9 = 0,72 giá gốc, tức giảm 28%, không phải 30%.
- Giá sau khi giảm 20% là 400.000: giá gốc là 400.000 ÷ 0,8 = 500.000, không phải 480.000.
- Mua 120.000, bán 150.000: lãi 30.000, bằng 25% giá vốn nhưng chỉ 20% giá bán.
- Lãi suất từ 5% lên 6% là tăng 1 điểm phần trăm, còn theo cách tính tăng giảm là (6 − 5) ÷ 5 × 100 = 20%.
Dùng công cụ Tính phần trăm để kiểm lại
- Tìm dòng đúng với câu hỏi, ví dụ Tính X% của Y hay Giảm giá 2 lần liên tiếp, rồi gõ số vào các ô. Gõ số kiểu Việt Nam: dấu chấm tách nghìn, dấu phẩy là thập phân (1.250.000 hoặc 12,5).
- Kết quả hiện ngay, dòng Cách tính bên dưới ghi phép tính để so với bài làm tay. Ô gõ sai thì kết quả báo Hãy nhập số, phép chia cho 0 thì báo Không chia được cho 0.
- Bấm vào kết quả để chép số: công cụ báo Đã chép, ví dụ Đã chép 28%. Mỗi dòng có đường dẫn riêng, như tech8.vn/cong-cu/tinh-phan-tram/#giam-gia-hai-lan, để gửi người khác.

Số từ 1.000 trở lên được làm tròn không còn lẻ, số nhỏ hơn hiện tối đa 2 chữ số sau dấu phẩy. Vì vậy phép tính tay ra số lẻ có thể lệch phần lẻ so với màn hình.
Câu hỏi thường gặp
Tăng 25% rồi giảm 25% có về giá cũ không?
Không. Giá 100 tăng 25% thành 125, giảm 25% của 125 còn 93,75, thấp hơn giá đầu 6,25. Mỗi lần tính trên một số gốc khác nhau. Kiểm ở dòng Giảm giá 2 lần liên tiếp: nhập 25 và −25 thì công cụ báo 6,25%, giá còn 93,75% giá gốc.
Gõ số thập phân vào công cụ thế nào?
Gõ 12,5 với dấu phẩy. Gõ 12.5 công cụ cũng hiểu là 12,5, còn 1.250 luôn được đọc là một nghìn hai trăm năm mươi.
Lãi 25% hay 20% mới đúng?
Cả hai đúng nhưng tính trên mốc khác nhau: 25% trên giá vốn, 20% trên giá bán. Dòng Lãi, lỗ khi bán nhập giá vốn 120.000, bán ra 150.000 báo lãi 30.000 (25% trên giá vốn); dòng Cách tính bên dưới ghi thêm 20% trên giá bán.
Làm gì tiếp
Gõ lại phép tính của bạn vào công cụ và so với dòng Cách tính. Các công cụ tính toán khác ở chuyên mục Tài chính & tính toán.

